MATConnect is een online bibliotheek van Vanden broele

Rechtspositieregeling. Kansen voor innovatief HR-beleid en vernieuwde loonhuizen

Impuls 2025/3

Impuls 2025/3

In een notendop

Het Besluit van de Vlaamse Regering van 20 januari 2023 met de nieuwe rechtspositieregeling (RPR) vormt een belangrijke uitdaging voor de (adjunct-)algemeendirecteurs en HR-verantwoordelijken. Impuls bekijkt het brede plaatje: naast de blikvanger van de nieuwe RPR – het loonhuis – richten we het vizier ook op de andere kernen, de loopbaan en de verloven. Het loonhuis moet immers gekaderd worden binnen het totaalconcept van een nieuwe lokale RPR. Verder is het niet onbelangrijk om mee te geven dat de weddebepaling van de algemeen directeurs zelf niet in het loonhuis vervat zit. Hun schalen, met een beperking van het aantal klassen en een kortere loopbaan (15 jaar tot het maximumplafond bereikt is) zijn reeds vroeger vastgelegd. De algemeen directeurs vormen evenwel zelf het dak van het loonhuis in die zin dat hun wedde de bovengrens is. Dit heeft zijn consequenties: in kleinere gemeenten is de bovengrens voor de functies direct onder de algemeen directeur (bv. directiefuncties) beperkt tot A5.

Het veelomvattende HR-thema werpt heel wat vragen op. Wat zijn de vrijheidsgraden binnen de verschillende kernen van de rechtspositieregeling? Hoe ver gaan we als lokaal bestuur? Hoe pakken we de opbouw van een nieuw loonhuis aan en wat doen we met cafetariaplannen?

Redactielid William Vancleynenbreugel – zeer nauw betrokken bij het Limburgs loonhuis – was de gedroomde trekker en sprokkelde de meest  relevante benaderingen secuur en inzichtelijk bij elkaar.

Voor de gelegenheid plaatsen we de ABB-rubriek deze keer voorop. Niemand kan immers beter een panoramische scope van de rechtspositieregeling verzorgen dan het Agentschap Binnenlands Bestuur. Team Personeel ABB brengt ons niet alleen een totaalbeeld van de lokale dynamiek en wijzigingsbesluiten, maar exploreert ook de fundamenten en valkuilen, én het belang van een gefaseerde aanpak en een doorgedreven sociale dialoog. Ook het loonhuis zelf wordt grondig uitgediept, met ruime aandacht voor de aanpassingen in salarisschalen, de functiewegingen en de kracht van het theoretisch budget.

 

Na het panorama, de cases. Daarin toetsen we de diverse facetten van rechtspositieregeling en lokale dynamiek aan de praktijk. Wat de loonhuizen betreft, zien we een geleidelijke aanpak, met eenvoudige, gefaseerde modellen tegenover meer uitgediepte benaderingen. We starten in Regio Rivierenland, in het zuiden van de provincie Antwerpen. Daar namen 12 lokale besturen, mede onder impuls van hun algemeen directeurs, de moedige stap om zich op te stellen als één aantrekkelijke regionale werkgever en zo onderlinge concurrentie te bezweren. Björn Caljon, algemeen directeur Bornem, Isabelle Sterckx, adjunct-algemeendirecteur Heist-op-den-Berg en Amy De  Roeck, manager Interne Diensten streekintercommunale IGEMO, zetten uiteen hoe deze besturen daartoe gezamenlijk een regionale rechtspositieregeling uitwerkten. Ze beschrijven de overlegstructuur, de zoektocht naar de grootste gemene deler en de verwezenlijkingen, o.a. op het vlak van werving en selectie. Verder geven ze ook aan dat dit  samenwerkingsmodel in de toekomst wordt doorgetrokken naar de opbouw van een regionaal loonhuis.


Vervolgens kloppen we aan bij het Limburgs loonhuis, een huis met vele kamers. Niet minder dan 32 lokale besturen én de provincie Limburg vonden heel wat zinvolle motieven om samen te werken, en wel op basis van een concreet financieel engagement en een gemeenschappelijke aanbesteding voor de uitwerking van het loonhuis en de cafetariaplannen. William Vancleynenbreugel, algemeen directeur Lanaken, en Wim Haest, algemeen directeur Houthalen-Helchteren, doen de aanpak en de uitgebreide overlegstructuur uit de doeken, alsook het verdere stappenplan.

Daarbij komt de visie waarop het loonhuis wordt gesteund ten gronde aan bod: wat wordt het nieuwe verloningsconcept en welke loonmodellen maken we mogelijk? Hoe gaan we om met het verschil in grootte van de besturen en qua complexiteit van de functies? Wat leert ons een benchmarking met de privé- en parapublieke sector?


Voor de afsluitende case begeven we ons naar de hoofdstad van de Vlaamse Ardennen. Bart Baele, algemeen directeur Oudenaarde, en Kristel Van de Walle, stafmedewerker, gidsen ons doorheen het lokale loonhuis dat sinds oktober 2024 volledig is uitgerold. De auteurs duiden de strategische keuzes, de kenmerken van het loonhuis en de budgettaire impact, evenals de gevolgen voor het personeel. Tevens schetsen ze het parcours van hoe het Oudenaardse loonhuis stap voor stap werd opgebouwd, met de nodige aandacht voor communicatie en begeleiding. De lezer wordt verder vergast op de beleidsmatige lessen.


Afronden doen we met enkele grondige academische reflecties en dit via een interview met Xavier Baeten, professor Vlerick Business School en gespecialiseerd in beloningsbeleid als onderdeel van succesvol ondernemen. Wat zijn de psychologische noden van de werknemer? In welke mate is het loon bepalend als aantrekkelijkheidsfactor en wat zijn andere bepalende factoren? Wat is een rechtvaardig loon? Hoe omgaan met anciënniteit? Hoe beloon je efficiënt met variabel loon en wat is daarin de rol van de leidinggevenden? Zijn cafetariaplannen een interessante motivator?


Voor een toemaatje bij het thema laten we V-ICT-OR de digitale bakens uitzetten. Voorzitter Eddy Van der Stock wijst op de noodzaak van stevige digitale fundamenten voor een loonhuis en ziet ICT als een cruciale bondgenoot in de ondersteuning van het loonbeleid. Ook voor cafetariaplannen is een digitale backbone onontbeerlijk.

Daarna zet Exello.net nog even de puntjes op de i door bepaalde items in de kijker te plaatsen. Kurt Parmentier, vicevoorzitter Exello.net, duikt in het arrest Ontslagdecreet. Hierna volgt een warme oproep voor een congres dat energie g/heeft (West-Vlaanderen) en voor Filbert goes digital.


Als uitsmijter is er naar goede gewoonte In dialoog. Wim Jonckheere, algemeen directeur De Panne, bleef op West-Vlaamse grond voor een gevarieerd gesprek met Marie Herman, algemeen directeur in de stad Diksmuide. Hij gaat na hoe een algemeen directeur met jarenlange ervaring de wijzigingen in de job evalueert en hoe je als algemeen directeur meer dan ooit het verschil kan maken. Hij maakt ten volle kennis met Team Diksmuide en gaat dieper in op de goede politieke-ambtelijke verhoudingen. Tot slot kan hij niet naast de  aantrekkelijkheid van de boterstad kijken – ook als werkgever.

 

Hebben bijgedragen aan dit nummer

Jean Pierre Van Speybroeck (Hoofdredacteur Impuls) | Team Personeel ABB | Björn Caljon (Algemeen directeur Bornem) | Isabelle Sterckx (Adjunt-algemeendirecteur Heist-op-den-Berg) | Amy De Roeck (Manager Interne Diensten streekintercommunale IGEMO) | William Vancleynenbruegel (Algemeen directeur Lanaken) | Wim Haest (Algemeen directeur Houthalen-Helchteren) | Bart Baele (Algemeen directeur Oudenaarde) | Kristel Van de Walle (Stafmedewerker) | Xavier Baeten (Professor Vlerick Business School) | Eddy Van der Stock (Voorzitter V-ICT-OR) | Kurt Parmentier (Vicevoorzitter Exello.net) | Wim Jonckheere (Algemeen directeur Gemeente De Panne) | Marie Herman (Algemeen directeur Stad Diksmuide)

Volledige inhoud

Edito

Rechtspositieregeling. Kansen voor innovatief HR-beleid en vernieuwde loonhuizen
Jean Pierre Van Speybroeck

Agentschap Binnenlands Bestuur

Eerste bevindingen en inzichten over het rechtspositiebesluit en loonhuizen
Team Personeel

Cases

RrprR - Regionaal bondgenootschap tegen de oorlog om talent
Björn Caljon, Isabelle Sterckx & Amy De Roeck

Het Limburgs loonhuis
Wim Haest & William Vancleynenbreugel

Een nieuw loonhuis voor Oudenaarde
Bart Baele & Kristel Van de Walle

Interview

Beloning moet vooral rechtvaardig zijn
Xavier Baeten

V-ICT-OR

Slim verlonen begint met slimme data
Eddy Van der Stock

Exello.net en Filbert

Het arrest Ontslagdecreet nog even in de kijker
Kurt Parmentier

In dialoog

"Je maakt echt het verschil - elke dag opnieuw"
Wim Jonckheere & Marie Herman

Nog niet geabonneerd op Impuls?

Laat je ook inspireren om de werking en de organisatie van je bestuur naar een hoger niveau te helpen tillen.