Strategisch IT

Vervolgens focust Carolina Stevens, NIS2-coördinator bij het Vlaams Centrum voor Digitale Veiligheid, op het voorkomen en managen van cyberincidenten en wijst daarbij op het belang van de NIS-wetgeving. Op welke besturen en diensten is die toepasselijk? Waarom is de impact ervan zo groot? Wat is de rol van Digitaal Vlaanderen en hoe worden lokale besturen ondersteund?

De ICT-veiligheid toetsen we aan de praktijk in een case over hacking in het lokaal bestuur Diest. Myriam Parys, redactielid en gewezen algemeen directeur, Tina Vervloessem, algemeen directeur, en Dirk Keuninckx, diensthoofd ICT, delen hun ervaringen. Wat hield de hacking precies in en wat waren de gevolgen voor bestuur en burger? Hoe snel schakelt een crisismanagement en wat is de weg naar herstel? Wat zijn de lessons learned en wat is essentieel voor een goed preventief beleid?

Het derde luik omvat verschillende tools en strategische principes. De snelle ontwikkeling van AI roept heel wat vragen op. Hoe strategisch is AI en hoe gaan we daarmee om in het lokaal bestuur? Ruben Verborgh, professor computerwetenschappen UGent, zet uiteen hoe artificiële intelligentie werkt. Hij verduidelijkt hoe AI data laat vloeien naar de beperkte lokale omgeving waar zij de gevraagde inzichten dienen te leveren en licht dit toe met een concrete veiligheidstoepassing. Hiermee legt hij de link naar de casuïstiek in de stad Oostende. Op basis van de theoretische fundamenten van professor Verborgh pakt deze stad als “digitaal brein” de digitale uitdagingen aan met onder andere een datagedreven AI-tool en kadert dit binnen Silicon Beach Oostende, een project waar overheden, bedrijven en kennisinstellingen samenwerken aan concrete toepassingen die de efficiëntie van lokale besturen vergroten. Fabrice Goffin, schepen digitalisering, zet uiteen wat het project inhoudt, welke concrete toepassingen er al zijn en wat de verdere ambities beogen.

Datasoevereiniteit is eerder een strategisch principe dan een tool. Het waarborgt dat lokale besturen zelf de regie en controle behouden over hun digitale activa, de toegang en het gebruik. Yves Vanderbeken, tweevoudig MSc Alumnus Antwerp Management School, Hans Mulder, professor Antwerp Management School en Eddy Van der Stock, voorzitter V-ICT-OR, verduidelijken wat deze soevereiniteit allemaal inhoudt en reiken de algemeen directeurs een checklist aan.

Het derde luik wordt afgesloten met het VLOCA-canvas, een tool die door het ABB aan lokale besturen wordt aangeboden. Justine Ottevaere, ICT-relatiebeheerder VLOCA, zet uiteen wat de doelstellingen zijn, hoe het canvas werkt en wat de concrete toepassingsmogelijkheden zijn.

Het vierde luik zoomt in op het samen aanpakken van uitdagingen. Het subsidieprogramma Gemeentehuis van de Toekomst gaf extra steun aan het SHIFT-project. Deze regionale samenwerking van 13 steden en gemeenten en twee intergemeentelijke samenwerkingsverbanden in Zuid-West-Vlaanderen zette in op een verbetering van de dienstverlening via een digitale transformatie. Sofie Hatse, toenmalig projectverantwoordelijke SHIFT, en Hans Piepers, algemeen directeur Harelbeke, beschrijven hoe aan dit project vorm werd gegeven.

Het laatste ICT-woord wordt gesproken door Eddy Van der Stock. Hij beklemtoont de evolutie van ICT, van technologie naar strategisch kompas. Als voorzitter van V-ICT-OR is de auteur prima geplaatst om de rol van V-ICT-OR in het lokale ICT-landschap te duiden en de algemeen directeurs uit te nodigen om samen met V-ICT-OR na te denken over een hernieuwde lokale ICT-stem.

Na enkele sprokkels Exello.net-nieuws volgt het slotakkoord met In Dialoog. Ellen Leroy, algemeen directeur Laarne, trekt naar Hamme, een oase van groen en water, en ontmoet er haar collega André Reuse. Aan de Durme- en Schelde-oevers golft het gesprek – zoals de getijden – langs brede uiteenlopende items: bestuurlijke evoluties, diplomatie achter de dijk en de prins van de Vlaamse letteren.

Hebben bijgedragen aan dit nummer

Jean Pierre Van Speybroeck (Hoofdredacteur – Impuls) | Kurt Parmentier (Vicevoorzitter Exello.net en Algemeen directeur – Gemeente Wevelgem) | Dirk Vanheule (Gewoon hoogleraar – Rechtenfaculteit, Universiteit Antwerpen) | Jeroen Windey (Administrateur-generaal – ABB) | Carolina Stevens (Hoofdadviseur digitale veiligheid – Vlaams Centrum voor Digitale Veiligheid) | Tina Vervloessem (Algemeen directeur – Stad Diest) | Dirk Keuninckx (Diensthoofd ICT – Stad Diest) | Myriam Parys (Gewezen algemeen directeur – Stad Diest, Vlaamse Ombudsvrouw) | Ruben Verborgh (Professor Computerwetenschappen – UGent) | Fabrice Goffin (Schepen van digitalisering – Stad Oostende) | Hans Mulder (Professor – Antwerp Management School) | Yves Vanderbeken (Externe PhD Promovendus – Open Universiteit) | Eddy Van der Stock (Voorzitter – V-ICT-OR) | Justine Ottevaere (ICT-relatiebeheerder – VLOCA) | Sofie Hatse (Toenmalig projectverantwoordelijke SHIFT) | Hans Piepers (Algemeen directeur – Stad Harelbeke) | Ellen Leroy (Algemeen directeur – Gemeente Laarne) | André Reuse (Algemeen directeur – Gemeente Hamme)